
HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİYE BIRAKILMASI NEDİR? (HAGB NEDİR?)
Hükmün açıklanmasının geriye bırakılması 5271 Sayılı CMK 231.maddesinde düzenlenmiştir.
HAGB Nedir ?
Sanık hakkında yapılan yargılama sonucunda ceza iki yıl veya daha az hapis veya adli para cezası ise hükmün açıklanmasının geriye bırakılabileceği düzenlenmiştir. HAGB, kurulan hükmün sanık hakkında bir hukukî sonuç doğurmaması anlamına gelir.
HAGB Şartları Nelerdir ?
Sanık hakkında hükmün açıklanmasının geriye bırakılması kararı verilebilmesi için belirli şartlar düzenlenmiştir.
- Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış bulunması,
- Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması,
- Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın; aynen iade, suçtan önceki hâle getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi gerekmektedir.
HAGB Denetim Süresi Ne Kadardır ?
5271 sayılı CMK Md. 231/8 hükmüne göre hükmün açıklanmasının geriye bırakılması kararı verilmesi halinde sanık 5 yıl denetim süresine tabi tutulur.
Denetim süresi içerisinde kişi hakkında kasıtlı bir suç işlemesi nedeniyle bir daha hükmün açıklanmasının geriye bırakılması kararı verilemez. HAGB denetim süresi içerisinde yalnızca bir kez verilebilen bir karardır.
Kanun, taksirli suçlar bakımından denetim süresi yönünde bir düzenleme içermemektedir. Denetim süresi sadece kasıtlı suçlar bakımından uygulanmaktadır.
HAGB Memuriyete Engel Midir , Adli Sicil Kaydına İşler Mi ?
HAGB kararı mahkumiyet hükmü değildir. Bu kararda bir denetim süresi öngörülmüştür. Bu denetim süresi içerisinde sanık kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getirdiği ve kasıtlı bir suç işlemediği takdirde sanık hakkında verilmiş olan hüküm düşmekte ve hiç olmamış gibi bir hal almaktadır.
HAGB kararları adli sicil kaydında değil kendisine mahsus bir sisteme kaydedilir. Bu kayıtlar, ancak soruşturma veya kovuşturmaya bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hakim veya mahkeme tarafından görülmektedir. Yani, HAGB kararları adli sicil kaydında görülmemektedir.
HAGB Kararına Karşı İtiraz Etmek Mümkün Mü ?
01/06/2024 tarihinden itibariyle Hükmün Açıklanmasının Geriye Bırakılması ( HAGB) kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurabilmek mümkündür.
HAGB Denetim Süresi İçerisinde Suç İşlenirse Ne Olur ?
Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi veya denetimli serbestlik tedbirine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranması hâlinde, mahkeme hükmü açıklar. Ancak mahkeme, kendisine yüklenen yükümlülükleri yerine getiremeyen sanığın durumunu değerlendirerek; cezanın yarısına kadar belirleyeceği bir kısmının infaz edilmemesine ya da koşullarının varlığı hâlinde hükümdeki hapis cezasının ertelenmesine veya seçenek yaptırımlara çevrilmesine karar vererek yeni bir mahkûmiyet hükmü kurabilir. Açıklanan veya yeni kurulan hükme itiraz edilebilir. İtiraz mercii ancak bu fıkradaki koşullarla sınırlı olarak bir değerlendirme yapabilir.
HAGB Denetim Süresi Doldu Ne Yapmalıyım ?
Sanık denetim süresi içerisinde herhangi bir kasıtlı suç işlemez ve kendisine yükletilen yükümlülükleri eksiksiz yerine getirir ise HAGB kararını veren mahkeme denetim süresinin sonunda resen ilgili kararın düşmesi kararı verir. Bu durumda hiç suç işlenmemiş ve hiç hüküm kurulmamış gibi bir durum ortaya çıkmaktadır.

